ذهن زیبا

تصمیم گرفته ام که یک سری کتاب خوب از هر رشته و در هر موضوعی را در راستای مطالعات فرهنگی به معنای عام، معرفی کنم تا خوانندگان اینجا در صورت علاقمندی از آنها استفاده کنند. این معرفی ها نه ترتیبی دارد و نه مکانیسم مشخصی! به صورت رندوم از کتابخانه ام بر می دارم و معرفی می کنم.

از زبان داریوش

نویسنده : هایده مری کخ

مترجم : پرویز رجبی

نشر : کارنگ

تعداد صفحه : 349

...

پدید آورندگان :

هایده مری کخ از شاگردان معروف باستان شناس و ایران شناس بزرگ، والتر هینتس است و معمولا نظریات معتبر و موجهی راجع به تاریخ هخامنشی دارد. پرویز رجبی هم همینطور. او هم شاگرد والتر هینتس بوده و متخصص دوره ی هخامنشی است.

...

موضوع :

در خلال ساخت آن قسمت از تخت جمشید که توسط داریوش اداره می شده، تمامی مناسبات و محاسبات داخل کاخ، چه مربوط به شاهنشاه و خانواده اش و چه مربوط به زیر دستان و کارگران بر روی لوحه های گلی به زبان ایلامی ثبت شده و در جریان آتشسوزی تخت جمشید به جای از بین رفتن، پخته شده و تا به امروز دوام آورده است. تا حالا تقریبا نصف این لوحه ها ترجمه شده و اطلاعات بسیار جالب کلی و جزئی راجع به هخامنشیان، مخصوصا در زمان داریوش را در اختیار محققین گذاشته است. مطالب این کتاب عموما بر اساس ترجمه های این الواح بنا شده است.

فصل 1:"نگاه تاریخی" ست و در واقع مقدمه محسوب می شود.

فصل 2: به منابع مهم هخامنشی و مخصوصا منابع زمان داریوش و نحوه ی فتح کشور و سرکوبی مخالفان می پردازد. این فصل حاوی توضیحی بسیار جالب در مورد پیدایش کتیبه ی بیستون و تحلیل متن آن است.

فصل 3: لوح ها در این فصل معرفی می شوند. نویسنده از روی زبان لوح ها و اندازه دستمزد ها، مقامات اداری و مملکتی را تعیین و مرتب می کند و وضعیت مالیات ها را می سنجد.

فصل 4: در این فصل در مورد تقسیم بندی شهرها و روستاها و بناهای بزرگ و با عظمت صحبت می شود. پس از بررسی کاخ های شوش و پاسارگاد، کتاب حاوی یک تحلیل بلند و بسیار درخشان از ساختمان تخت جمشید است. نویسنده چیزی حدود 100 صفحه، نقوش و بر جستگی ها و بناها و توالی تاریخی ساخت آنها در تخت جمشید را تبیین می کند.

فصل 5: نویسنده از روی لوحه هایی که وضعیت کارگر ها و کارمندهای مشغول در تخت جمشید را ثبت می کنند، در مورد وضعیت زندگی مردم خارج از کاخ ابراز نظر می کند. البته در این تحلیل کشفیات دیگری از جمله ظروف و زیور آلات هم به نویسنده کمک می کند. در پایان این فصل با کمک گرفتن از کل کشفیات و تخیل، نویسنده یک روز از زندگی یک خانواده ی کارگر هخامنشی را تصویر می کند که بسیار جدید و جالب به نظر می رسد.

فصل 6: شاید قدرتمند ترین و مهم ترین فصل کتاب این فصل است. کشفیاتی که راجع به زنان شده و تحلیل های نویسنده از موقعیت زن در شاهنشاهی هخامنشی، شگفت آور و بی نظیر است.

فصل 7: نویسنده به تخت جمشید بر می گردد تا در مورد ارتش هخامنشی صحبت کند. تحلیل های زیبا و مهمی راجع به سلاح ها و لباس های سربازان در این فصل انجام شده است.

فصل 8: کشاورزی هخامنشی از منظر قراردادها و خرید و فروش های ثبت شده در لوحه ها بررسی می شود.

فصل 9: حاوی مطالب تکراری و قبلا گفته شده راجع به دین و ایدئولوژی هخامنشیان است. این فصل به غیر از تحلیل آرامگاه داریوش و نقوش آن در نقش رستم چیز تاره ای راجع به دین هخامنشیان ندارد.

فصل 10: سخن نهایی.

...

در ارائه ی اطلاعات بدیع و جدید راجع به دوران هخامنشی و مخصوصا پادشاهی داریوش این کتاب بی نظیر و بسیار درخشان است. حتی به مهمانی های کاخ و مقدار خوراکی هایی که در آنها مصرف می شود هم با مدارک حاصل از ترجمه ی لوح ها پرداخته شده است. تصویر سازی ها و تحلیل های بدیع و فوق العاده ی کتاب، اطلاعات و آگاهی قابل توجهی راجع به این دوره به خواننده می دهد.

نثر کتاب هم بسیار عالی و ترجمه خیلی خوب است. در کل کتاب ادعاهای خود را مبنی بر ارائه ی اطلاعاتی "از زبان داریوش" کاملا بر آورده می کند.